‘विराटनगरले कसैलाई खाली हात पठाउँदैन’- विविधा - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

‘विराटनगरले कसैलाई खाली हात पठाउँदैन’

पवन शारडा

म विराटनगर आएको ३२–३५ साल भएको छ । विराटनगरमा मेरो जन्म भएको होइन । सिरहाको लहानबाट यहाँ आएर व्यापार सुरु गरेको हुँ । यो ३० सालमा विराटनगरले ठूलो फड्को मारेको छ । पहिले विराटनगर ऐतिहासिक नगरी हो । 


विराटनगरमा सबैभन्दा पहिले नेपालको जुटमिलको स्थापना भयो । जुटमिलको पहिचान दिएको विराटनगरले हो । एक समयमा विराटनगर टेक्सटाइल र जुटमिलको हब थियो । तर, नेपालमा काठमाडौंदेखि सबै पश्चिमका प्रदेशमा खाद्यान्नदेखि सबै वस्तु उत्पादन भएर जान्थ्यो । यो पहिचान औद्योगिक नगरीका रूपमा विराटनगरको थियो र अहिले पनि केही हदसम्म छ ।

एउटा समय यस्तो थियो काठमाडौंपछिको दोस्रो सहर विराटनगर भनिन्थ्यो । अहिले हेर्दा चौथो–पाँचौं स्थानमा खस्केर गएको स्थिति पनि हो । यो हाम्रो लागि दुःखको कुरा हो । संघीयता आएपछि स्थानीय सरकार आयो । स्थानीय सरकारपछि विराटनगरमा भौतिक पूर्वाधार विकास र सडक निर्माण अरु स्थानीय तहभन्दा धेरै राम्रो छ । विगत ५–६ सालमा धेरै काम भएको छ । आउने समयमा जनसंख्याको चापका हिसाबले सडकमा अकासे पुलहरू बनाउने सोच लिएर अगाडि बढिरहेका छौं । यहाँ उद्योगी होस् कि नगरप्रमुख, वडाका नेता वा सर्वदलीय मान्छेहरू पनि हामी छलफल गरेर आफ्नो सहरको विकासको लागि कुरा गर्छौं । विकासमा यहाँ कुनै पनि विभेद मान्दैनौं । स्वीकार्य छैन । यो कुरा सबै राजनीतिक पार्टीले राम्ररी बुझेको छ ।

विराटनगरको पहिचान राजनीतिक पनि थियो । यहाँ कोइराराला, रिजाललगायत मनमोहन अधिकारीलगायतको राजनीतिको थलो थियो । राजनीतिको विषय उठ्दा, राजनीतिको पहिचान पनि बोकेर विराटनगर भएको हो । सबै नेता विराटनगरमा बसेर हुन्छ भन्ने काठमाडौंको सोच छ । त्यो हिसाबको पनि एउटा सोच थियो । तर अहिले विराटनगर मेडिकल र शिक्षाको हब भएको छ । यी क्षेत्रमा अहिले धेरै सुधार भएको छ । यहाँका मान्छेहरूलाई उपचारको लागि भारतका पूर्णिया, दरभंगा जानुपथ्र्याे । अहिले धेरै उपचार यहाँ भएको छ । यो प्रदेश १ को मात्रै होइन छिमेकी मधेस प्रदेशबाट पनि उपचार र शिक्षाको पहिलो प्राथमिकता विराटनगर हुन्छ । किनभने यहाँ आवासीय व्यवस्था राम्रो छ । होटलहरूको सुविधा राम्रो छ ।

विराटनगर एउटा सहर मात्रै होइन । यो तीन वटा चिजले जोडिएको छ । यो आर्थिक नगरी हो । यो सामाजिक नगरी हो । र, यो धार्मिक नगरी हो । यहाँ समाजका हरेक वर्गलाई, अझ निःशुल्क बस्न खोज्यो भने कम लगतमा धार्मिक संस्थाहरूमा बस्न आयो भने धेरै धर्मशालाहरू यहाँ छन् । कोभिडको बेलामा दुनियाँमा के उपचार गर्ने भन्ने सोचिरहेको थियो, विराटनगर समाजले तुरुन्तै २ सय सैय्याको आम जनतालाई हुने गरी निःशुल्क अस्पताल २ महिनामा तयार ग¥यो । यो नगरीमा सामाजिक उत्तरदायित्व पनि लिएको छ । धार्मिक पहिचानलाई जोगाइराखेको छ । र आर्थिक क्रियाकलापबिना कुनै पनि सहर हुँदैन ।

विराटनगरमा बाहिरबाट आएर पनि मान्छेले आफ्नो जीवनयापन गर्न चाहन्छ भने रोजगार पनि पाउँछ । विराटनगरले हरेक किसिमको रोजगारीको अवसर पनि दिन्छ । यहाँ त्यस्तो भेदभाव छैन । पुष्पलाल चोकको कुरा गर्नुभयो भने त्यहाँ बसिरहेका मान्छेहरू कोही विराटनगरबासी छ ? सबै बाहिरबाट आएका हुनुहुन्छ । हामीले सबैलाई अपनत्व दिएका छौं । मलाई पनि विराटनगरले अपनत्व दिएको हो, म पनि लहानबाट आएको हो । यो सहर कस्तो छ भने सबैलाई समेटेर अगाडि बढ्ने हो ।

आज दिल्ली, मुम्बई, सांघाई सहरको कुरा गर्नुहुन्छ भने त्यो हिसाबले अहिले हामीसँग त्यति स्रोत साधन छैन । तर नेपालको सन्दर्भमा भन्नुभयो भने विराटनगर बाहेकका औद्योगिक नगरी चाहे भैरहवा, नेपालगन्ज पकड्नुस् चाहे वीरगन्जमा । त्यहाँ अलिकति पनि ठूला उद्योग भए भने तिनीहरू काठमाडौं बसाइँसराइ गर्न चाहन्छ । त्यहाँ बसेर व्यापार गर्दैन । तर अहिले पनि विराटनगरमा यहाँका उद्योगीहरू यहीँ बसेर व्यापार गर्न रुचाउछन् ।

विराटनगर सबैका लागि उपयुक्त सहर हो । रंगेली, इटहरी र अरु छिमेकीका मेयर जनप्रतिनिधिलाई पनि विराटनरले स्वागत गर्छ । आर्थिक कुरा हो चुनावको बेलामा मान्छेले सहयोग खोज्छ । यो मात्रै होइन अर्को प्रदेशबाट पनि आउँछ । यहाँको बानी के छ भने, कसैलाई पनि खाली हात नपठाउने ।

- मोरङ व्यापार संघका पूर्वअध्यक्ष शारडाले विराटनगरमा आयोजित ‘कान्तिपुर उज्यालो पूर्व’ कार्यक्रमको ‘बदलिँदा सहर’ सत्रमा व्यक्त गरेको विचारको सम्पादित अंश ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७९ १०:१४
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

‘रंगेली योजना र कामले चिनिएको छ, भ्यू टावरले होइन’

भुमा पराजुली

रंगेली विराटनगरदेखि २२ किलोमिटर पूर्वमा छ । हामी सबैलाई थाहा छ कि रंगेली मोरङको पुरानो सदरमुकाम हो । जो सदरमुकाम झापा, मोरङ र सुनसरीको मुकाम थियो ।

त्यो सदरमुकाम विसं १९७६ मा सरेर विराटनगर आयो । यति औद्योगिक क्षेत्र थिए, हाम्रा बाउबाजेले भनेको सुनेको त्यहाँ औद्योगिक क्षेत्र व्यापार सरकारी कार्यालय थिए । ती सबै सरेर विराटनगर आए ।

सदरमुकाम विराटनगर आएपछि रंगेली बिस्तारै जीर्ण अवस्थामा पुग्यो । त्यहाँ कुनै सरकारी कार्यालय पनि भएन । गनिएको अस्पताल पनि जीर्ण अवस्थामा रह्यो । कुनै पनि कार्यालय नभएको अवस्थामा ०७४ सालको निर्वाचनमा जनप्रतिनिधि पनि नभईकन अहिलेको मेयर दिलीप अग्रवाल हुनुहुन्छ र व्यापार संघको नेतृत्वमा रंगेलीलाई पुरानै अवस्थामा फर्काउनुपर्छ भन्ने अभियान चलायौं । केही सरकारी कार्यालय ल्याउनुपर्छ भन्ने अभियानमा जोडिएर मालपोत कार्यालय, नापी शाखा ल्याउनुभयो । २०७४ सालको निर्वाचनपछि रंगेली चिनाउने समृद्ध रंगेली सुखी रंगेलीबासी हुनुपर्छ भनेर अभियानमा लाग्यौं । त्यतिखेर म जनप्रतिनिधि थिएन । त्यो अभियानमा जोडिए, जसको कारण अहिले रंगेलीमा प्रत्येक वडामा पहिले एम्बुलेन्स र दमकल छिर्ने अवस्था थिएन । आगलागी भयो भने दमकल छिर्ने अवस्था थिएन । एक घरमा आगो लाग्यो भने अरु दसौं घर नष्ट हुन्थे । कुनै घरमा बिरामी भयो भने एम्बुलेन्स छिर्ने अवस्था थिएन । बिरामीलाई घण्टौं बोकेर हुलाकी रोडमा ल्याउनुपथ्र्याे । अहिले त्यो अवस्था छैन । प्रत्येक वडाको घरघरमा एम्बुलेन्स र दमकल छिर्न सक्छ । प्रत्येक वडामा स्वास्थ्यचौकी छ । प्रत्येक वडामा वडा कार्यालय छ । हुलाकी मार्गअन्तर्गत रंगेलीमा ८ किमि ६ लेनको बाटो निर्माण भएको छ । सँगै छिमेकी धनपालनाथ गाउँपालिका हेर्नुस्, सुनवर्षीलाई हेर्नुस् । जहाँ इच्छा त्यहाँ उपाय, शक्ति हुन्छ ।

जादुको छडी जस्तो एकैपटक सबै कुरा त परिवर्तन हुँदैन । तर, रंगेलीको सवालमा शिक्षालाई हेर्ने हो भने उच्च शिक्षाका लागि इन्जिनियरिङसम्मका कलेज छन् । त्यहाँ पढेको मान्छेले नै नेपाल टप गर्नुभएको छ । चाहनाले कोही विराटनगर, काठमाडौं बसेर पढ्नुहुन्छ । त्यो उहाँहरूको कुरा हो । हिजो सानो बिरामी भइयो भने एम्बुलेन्स भाडामा लिएर विराटनगरसम्म आउनुपथ्र्यो भने अहिले रंगेलीमा अस्पताल छ । त्यहाँ हिजो १ जना डक्टर हुनुहुन्थ्यो भने आज ११ जना हुनुहुन्छ । शल्यक्रिया धेरै रोगको गरिन्छ । हर्निया, थाइराइड, प्रसूति सेवा दिइन्छ । डाइलाइसिस सेवा दिनका लागि मेसिन ल्याउने तयारी भइरहेको छ ।

हामी हतारमा छैनौं । रंगेली नगरपालिकाले आवश्यकताअनुसार योजना बनाएर काम गरिरहेको छ । अस्पताल पहिलो प्राथमिकता हो । भवन निर्माण गरेका छौं । यसअघि १५ शैयाको अस्पताल थियो अहिले ३० शैयाको छ । आगामी दिनमा ६४ शैयामा अस्पताल लगेर आईसीयू र एनआईसीयूको सुविधा भएको निर्माण गर्दैछौं ।

रंगेली सहर चिनाउन प्रत्येक वडामा जनताले स्वच्छ पानी पिउनुपर्छ भनेर खानेपानी ट्यांकी निर्माण गर्छौं । रंगेलीलाई चिनाउन सिमसारको योजना ल्याएका छौं । त्यसका लागि डीपीआर तयार गरेका छौं । सन्सरी माता र कालिस्थानले पनि चिनारी दिएको छ । यो हेर्नको लागि नेपाल र भारतका विभिन्न ठाउँबाट आउने गरेका छन् । शिक्षालाई पनि हामीले ध्यान दिनुपर्छ । शिक्षा नै रहेन भने केही पनि गर्न सकिँदैन । चेतनाको विकास हुनुपर्छ भनेर शिक्षाका पूर्वाधार सँगसँगै शिक्षकहरूलाई पनि सोचमा परिवर्तन गर्नुपर्छ । समयसापेक्ष कुराहरूको ज्ञान गराउन शिक्षकहरूलाई तालिमहरूको आयोजना गरेका छौं । यसअगाडि रंगेली छोडेर गएकाहरू फर्किए भने रंगेली चिन्नुहुन्न । हाम्रो सडकबत्ती विस्तार प्रत्येक वार्डमा छ । साँझ परेपछि हामी कुन सहरमा छौं भन्ने अनुभूति हुन्छ ।

०६२/६३ को आन्दोलताका बिस्थापित भएका मानिस अहिले फर्किन लागेका छन् । रंगेली सदरमुकाम उठेर बिस्थापित भएका व्यापारीहरू फर्किएर औद्योगिक क्षेत्रको खोजी गरिरहनुभएको छ । औद्योगिक जमिनको खोजी गरिरहनुभएको छ । डीपीआर गरिरहनुभएको छ । छोडेर गएकाहरू पनि फर्किएर घरबास गर्दै हुनुहुन्छ । रंगेलीलाई यसरी चिनिएको छ ।

रंगेली भ्यू टावरले चिनिएको छैन, काम र योजनाहरूले, जनतालाई दिएको सेवाहरूले चिनिएको छ । रंगेलीको सेरोफेरोमा रहेर कुरा गर्दा गर्दा किसानहरूलाई पनि सम्बोधन गरिएको छ, जहाँ किसानले उत्पादन गरेका वस्तुहरू, हिजो साग–तरकारी गाईवस्तुलाई खुवाउनुपथ्र्यो, कसैलाई बाँड्नुपथ्र्याे । कुनै फर्म थिएनन् । तर अहिले प्रत्येक वार्डमा फर्म निर्माण भएका छन् । गाईपालन गर्नुभएको छ । कुखुरापालन गर्नुभएको छ । सब्जी उत्पादन भइरहेको छ । त्यो सब्जी लिन घरमा ट्रक पुगिदिन्छ । हामीले रंगेलीलाई यसरी चिनाइरहेका छौं । रंगेलीमा सदरमुकाम फर्काउन नसके पनि र रंगेली चिनाउने अभियानमा लागेका छौं । यसमा सबै जनप्रतिनिधि एक्यबद्ध भएर लागेका छौं ।

- रंगेली नगरपालिकाकी उपप्रमुख पराजुलीले विराटनगरमा आयोजित ‘कान्तिपुर उज्यालो पूर्व’ कार्यक्रमको ‘बदलिँदा सहर’ सत्रमा व्यक्त गरेको विचारको सम्पादित अंश ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७९ १०:०७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×